فصل اگر وارث يك نفر باشد - از هر طبقه و درجه كه باشد - همهء مال را مىبرد ، حال يابرخى را به فرض - اگر فرض بر باشد - و بقيه را به قرابت يا همه را به قرابت مىبرد « 1 » و يا همه را به ولاء مىبرد ، به جز زن ميت كه هيچ گاه همهء مال به وى داده نمىشود . اگر وارث بيش از يك نفر باشد و هيچ يك حاجب ديگرى نباشد ، داراى چند صورت است : اگر همگى فرض بر باشند ، هريك سهم قرآنى خود را دريافت مىكند ، و اگر مال به اندازهء سهام همهء آنها نباشد ، نقص ، بر دختر يا دختران يا خواهر يا خواهران پدرى و مادرى يا پدرى تنها وارد مىشود و بر ديگر وارثان نقص وارد نمىشود ؛ « 2 » زيرا نزد ما اماميّه « عول »

--> يك ششم است كه در قرآن آمده است . به اين نوع استحقاق ، « استحقاق به قرابت » مىگويند . ج ) استحقاق به ردّ : عبارت است از استحقاق ارث بيشتر از فريضه به سبب نزديكتر بودن وارث به ميت نسبت به ديگران ؛ بسان يك دختر كه يك دوم تركه را به فرض مستحقّ است و نصف ديگر را به ردّ . البته در صورتى كه در كنار وى وارث ديگر يا زوجين نباشند ، و مقدار زايد به طبقهء دوم [ اخوه و اجداد ] داده نمىشود . به اين نوع استحقاق « استحقاق به ردّ » مىگويند ؛ ر . ك : موسوعهء فقهيّهء ميسّره ، ج 2 ، ص 70 - 71 . [ مترجم ] ( 1 ) . بسان پدر بزرگ‌ها و مادر بزرگ‌ها . ( 2 ) . يك مثال براى عول : اگر زنى بميرد و از وى پدر و مادر و شوهر و يك دختر باقى بماند ، پدر و مادر دو ششم و شوهر يك چهارم مىبرد و باقيمانده به دختر داده مىشود . در مثال فوق از آنجا كه سهم قرآنى يك دختر يك دوم است جمع سهام به اين صورت است : 12 / 3 + 6 + 2 + 2 / ( شوهر ) 4 + ( يك دختر ) 2 + ( مادر ) 6 + ( پدر ) 6 و همانطور كه مشاهده مىشود ، صورت از مخرج بيشتر است و مال براى جميع سهام كافى نيست و نقص تنها به دختر وارد مىشود ولذا سهم قرآنى شوهر و پدر و مادر داده مىشود و باقيمانده به دختر تعلق مىگيرد به اين صورت : 12 / 3 + 4 / ( شوهر ) 4 + ( پدر و مادر ) 6 و باقيمانده كه 12 باشد به دختر تعلّق مىگيرد كه كمتر از سهم قرآنى وى - يعنى 2 كه مساوى با 12 است - مىباشد . [ مترجم ]